25 Şubat 2016 Perşembe

Flip Flop Devresi

Flip flop devresi, karşılıklı ledlerin ya da lambaların yanıp sönmesi mantığına dayanarak oluşturulan bir elektronik devredir . Bu devrede amaç bir led yanarken diğerinin sönmesidir.

Bir demir döküm atölyesini düşünürsek,  döküm ustasının elinde iki adet çekiç olduğunu varsayalım. Usta demiri döverken elindeki iki çekici ayna anda demire vurmaz. Çekicin bir tanesini demire vururken diğerini havada tutar ve bu işi senkronize bir şekilde gerçekleştirir.

Bu derste flip flop devresinin şeması verilip çalışma mantığı açıklanmıştır. Ayrıca flip flop devresinin baskı devre görüntüsü, eleman yerleşim görüntüsü ve 3 boyutlu devre görüntüsü sayfa sonunda ek olarak verilmiştir.

Devrenin şeması şekil 1 de verilmektedir.


flip flop devre şeması


Devrede Kullanılan Elemanlar:

  • 2x470 ohm
  • 2x10   Kohm
  • 2x100 uF
  • 2xBC547
  • 1 adet 9V pil ya da güç kaynağı
Yukarıdaki flip flop devresi board ya da plakete kurulabilir.  Ayrıca Proteus programında devrenin simülasyonu yapılıp çalışma prensibini kavramak mümkündür. 

Devrenin Çalışma Prensibi:

Devreye enerji verildiğinde  kondansatörlerin şarj olma durumuna göre iki kondansatörden biri diğerine göre daha erken şarj olur. Bunun nedeni kondansatörlerin yapılarından kaynaklamnaktadır. Değerleri aynı olsa bile her kondansatör aynı anda sarj ya da deşarj olmaz. 

Q1 transistörüne bağlı kondansatörün  diğerine göre daha erken şarj olduğunu varsayalım. 
Yani c2 kondansatörünün c1 kondansatörüne göre önce şarj olduğunu varsayalım.  Dolayısıyla Q1 transistörünün beyzi c2 kondansatörü üzerinden şarj olur.  c2 kondansatörüne bağlı led yani yeşil led yanar . Q1 transistörü iletime geçtiği anda c2 kondansatörü bu sefer deşarj olur.  Tam bu sırada c1 kondansatörü şarj olur ve Q2 transistörünü iletime sokar ve kırmızı led yanar. Bu işlem senkronize bir şekilde gerçekleşir. 

Aşağıdaki video'da flip flop devresi proteus programında kurulup çalışması incelenmiştir. Proteus programının demosunu http://www.labcenter.com/download/prodemo_download.cfm#professional linkinden indirip kurabilirsiniz. 





Devrede kullanılan kondansatör 100 uF lık kutuplu bir kondansatördür ve şarj deşarj olarak üzerine enerji yükler ve belli bir süre sonra üzerindeki enerjiyi boşaltır. Kondansatörün şarj ve deşarj olma durumu kondansatörün değerine bağlı olarak değişir.

Devrede bulunan transistörler BC547 ismine sahip NPN transistörlerdir. Bu transistörlerin beyzi pozitif polarma alığından transistörü iletime sokar.

Aşağıdaki resimde bc547 entegresinin dış görünüşü ve bacak bağlantı yapısı görülmektedir.

bc547 bacak bağlantısı





Şekil 1'deki flip flop devresinde ledlerin yanıp sönme süresi kondansatörlerin kapasite değerine ve direnç değerlerine bağlı olarak değişir. 

Transistörlü flip flop devresinde kullanılan kutuplu kondansatörler 100 uF lık değere sahiptirler.


kutuplu kondansatör
-şekil 3-



şekil 3' deki kutuplu kondansatörün + ve  - uçları bulunmaktadır.  kondansatörün eksi kutbu devrenin şase kısmına gelmektedir.  Kondansatörlerin kapasite değerleri devredeki transistölerin iletime ve kesime gitme sürelerini etkilemektedir. Bu süreler de devrede kullanılan led diyotların yanma ve sönme sürelerini etkiler.


Flip flop devresi baskı devre şeması için tıklayınız>>>https://goo.gl/n4H1wF

Flip flop devresi baskı devre eleman yerleşim görüntüsü için tıklayınız>>>https://goo.gl/FKcBXS

Flip flop devresi 3 boyutlu eleman yerleşim üst görüntüsü için tıklayınız>>>https://goo.gl/vab6Ng